ẤN PHẨM

Khái niệm hóa chế độ ăn bền vững tại Việt Nam: Bộ chỉ số tối thiểu và các điểm đòn bẩy tiềm năng

Ngày đăng: 17 | 10 | 2024

Như nhiều quốc gia khác, Chính phủ Việt Nam và các tổ chức viện trợ quốc tế tại Việt Nam rất quan tâm đến việc đạt các Mục tiêu Phát triển Bền vững – vốn gắn bó chặt chẽ với chế độ ăn bền vững. Ngay từ đầu nghiên cứu, nhóm tác giả đã xây dựng khung khái niệm dựa trên bối cảnh Việt Nam, đồng thời tham khảo tài liệu khoa học để tích hợp đầy đủ tri thức và lý thuyết hiện có về chế độ ăn bền vững.

Một rào cản lớn đối với việc đạt được chế độ ăn bền vững là thiếu các điểm can thiệp được xác định rõ ràng và thống nhất, có thể tác động tích cực đến nhiều lĩnh vực của hệ thống lương thực thực phẩm. Cần cấp thiết hiểu rõ các cách tiếp cận chính sách và can thiệp nào sẽ nâng cao hiệu quả nhất tính bền vững của chế độ ăn tại các nước thu nhập thấp và trung bình đang đô thị hóa nhanh. Để đáp ứng nhu cầu này, nghiên cứu kết hợp ý kiến của nhiều bên liên quan và phân tích các bộ dữ liệu hiện có nhằm xây dựng khung khái niệm về chế độ ăn bền vững phù hợp với bối cảnh Việt Nam, theo một quy trình có thể áp dụng cho các nước đang phát triển khác. Khung khái niệm gồm 235 chỉ số riêng biệt, có thể đo lường, thuộc tám lĩnh vực: (1) sản xuất thực phẩm, (2) chế biến và phân phối thực phẩm, (3) thất thoát và lãng phí thực phẩm, (4) tiếp cận và tiêu dùng thực phẩm, (5) an toàn thực phẩm và nước, (6) dinh dưỡng, (7) bối cảnh chính trị – xã hội và (8) tác động môi trường. Khung khái niệm này được sử dụng trong một hội thảo có sự tham gia của 50 bên liên quan Việt Nam thuộc nhiều lĩnh vực chuyên môn để xác định và sắp xếp thứ tự ưu tiên các chỉ số cụ thể đo lường chế độ ăn bền vững. Dựa trên kết quả hội thảo, phỏng vấn chuyên gia và các bộ dữ liệu đã mô tả, một bộ chỉ số tối thiểu toàn diện cho từng lĩnh vực đã được xây dựng và các điểm đòn bẩy chính có khả năng tác động đến nhiều lĩnh vực đã được xác định, gồm chất lượng và an toàn thực phẩm, sử dụng hóa chất nông nghiệp, lãng phí thực phẩm và quản lý nước. Phân tích được kỳ vọng góp phần vào hoạch định chính sách dựa trên bằng chứng tại Việt Nam nhằm thúc đẩy chế độ ăn bền vững hơn.
 
 

TIN KHÁC

Suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ em liên quan đến các yếu tố của trẻ, bà mẹ và môi trường tại Việt Nam

17-10-2024

Suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ em gây hậu quả trước mắt và lâu dài, bao gồm gia tăng bệnh tật và tử vong, ảnh hưởng xấu đến sự phát triển của trẻ và sức khỏe khi trưởng thành, đồng thời góp phần vào vòng luẩn quẩn suy dinh dưỡng giữa các thế hệ, cản trở phát triển kinh tế. Vì vậy, nhóm tác giả mong muốn hiểu rõ hơn các yếu tố quyết định suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ em Việt Nam trên phạm vi toàn quốc và ở các nhóm dân cư dễ tổn thương, thông qua đánh giá mối liên hệ giữa các yếu tố giả định ở cấp trẻ, bà mẹ, hộ gia đình và môi trường với tình trạng thấp còi ở trẻ 6–59 tháng tuổi, sử dụng dữ liệu đại diện quốc gia từ Hệ thống giám sát dinh dưỡng Việt Nam năm 2015.

Xác định thứ tự ưu tiên có sự tham gia từ dưới lên và nhận diện các hành động, can thiệp tiềm năng tại ba địa bàn chuẩn của A4NH ở Việt Nam

17-10-2024

Thuộc chương trình A4NH, nhóm tác giả khuyến nghị các nghiên cứu tiếp theo ghi nhận quá trình phối hợp với các bên liên quan tại địa phương nhằm xác định thứ tự ưu tiên các vấn đề của hệ thống lương thực thực phẩm địa phương và nhận diện các hành động, can thiệp hoặc chính sách địa phương khả thi dựa trên nhu cầu tại ba địa bàn chuẩn.

Đánh giá thực phẩm tiêu dùng ngoài gia đình tại các nước thu nhập thấp và trung bình thông qua xây dựng các học phần chuyên biệt cho điều tra hộ gia đình: Bằng chứng thực nghiệm từ Việt Nam và Burkina Faso

17-10-2024

Tiêu dùng thực phẩm ngoài gia đình gia tăng gây rủi ro cho sức khỏe và vẫn chưa được nghiên cứu đầy đủ ở nhiều quốc gia. Nghiên cứu này xây dựng và thử nghiệm các học phần điều tra tại Burkina Faso và Việt Nam để ghi nhận tác động kinh tế và dinh dưỡng của hành vi này, chỉ ra các hạn chế và nhấn mạnh nhu cầu cải thiện công cụ đo lường chính xác.

Chỉ số chất lượng chế độ ăn và động cơ lựa chọn thực phẩm tại Việt Nam: Vai trò của cảm quan, tâm trạng, sự tiện lợi và sự quen thuộc

16-10-2024

Thứ nhất, bài báo cung cấp thêm bằng chứng và kiểm chứng khái niệm cho bảng hỏi lựa chọn thực phẩm như một công cụ nghiên cứu tại Việt Nam. Thứ hai, minh họa việc sử dụng thước đo chất lượng chế độ ăn đặc thù quốc gia – Chỉ số chất lượng chế độ ăn Việt Nam (DQI-V). Thứ ba, đánh giá mối quan hệ giữa DQI-V và bảng hỏi lựa chọn thực phẩm (FCQ).

Chính sách của Việt Nam có đang thúc đẩy môi trường thực phẩm lành mạnh?

16-9-2024

Tình trạng chế độ ăn không lành mạnh và các vấn đề sức khỏe liên quan gia tăng tại Việt Nam đã thúc đẩy các nhà nghiên cứu phân tích tác động của các chính sách hiện hành đến môi trường thực phẩm. Nghiên cứu thực hiện trong khuôn khổ sáng kiến SHiFT xem xét điểm mạnh và khoảng trống trong hệ thống chính sách đa ngành của Việt Nam, đưa ra nhận định và khuyến nghị nhằm thúc đẩy hệ thống lương thực thực phẩm lành mạnh hơn.