ISPAE

ẤN PHẨM

Khái niệm hóa chế độ ăn bền vững tại Việt Nam: Bộ chỉ số tối thiểu và các điểm đòn bẩy tiềm năng

Ngày đăng: 17 | 10 | 2024

Như nhiều quốc gia khác, Chính phủ Việt Nam và các tổ chức viện trợ quốc tế tại Việt Nam rất quan tâm đến việc đạt các Mục tiêu Phát triển Bền vững – vốn gắn bó chặt chẽ với chế độ ăn bền vững. Ngay từ đầu nghiên cứu, nhóm tác giả đã xây dựng khung khái niệm dựa trên bối cảnh Việt Nam, đồng thời tham khảo tài liệu khoa học để tích hợp đầy đủ tri thức và lý thuyết hiện có về chế độ ăn bền vững.

Một rào cản lớn đối với việc đạt được chế độ ăn bền vững là thiếu các điểm can thiệp được xác định rõ ràng và thống nhất, có thể tác động tích cực đến nhiều lĩnh vực của hệ thống lương thực thực phẩm. Cần cấp thiết hiểu rõ các cách tiếp cận chính sách và can thiệp nào sẽ nâng cao hiệu quả nhất tính bền vững của chế độ ăn tại các nước thu nhập thấp và trung bình đang đô thị hóa nhanh. Để đáp ứng nhu cầu này, nghiên cứu kết hợp ý kiến của nhiều bên liên quan và phân tích các bộ dữ liệu hiện có nhằm xây dựng khung khái niệm về chế độ ăn bền vững phù hợp với bối cảnh Việt Nam, theo một quy trình có thể áp dụng cho các nước đang phát triển khác. Khung khái niệm gồm 235 chỉ số riêng biệt, có thể đo lường, thuộc tám lĩnh vực: (1) sản xuất thực phẩm, (2) chế biến và phân phối thực phẩm, (3) thất thoát và lãng phí thực phẩm, (4) tiếp cận và tiêu dùng thực phẩm, (5) an toàn thực phẩm và nước, (6) dinh dưỡng, (7) bối cảnh chính trị – xã hội và (8) tác động môi trường. Khung khái niệm này được sử dụng trong một hội thảo có sự tham gia của 50 bên liên quan Việt Nam thuộc nhiều lĩnh vực chuyên môn để xác định và sắp xếp thứ tự ưu tiên các chỉ số cụ thể đo lường chế độ ăn bền vững. Dựa trên kết quả hội thảo, phỏng vấn chuyên gia và các bộ dữ liệu đã mô tả, một bộ chỉ số tối thiểu toàn diện cho từng lĩnh vực đã được xây dựng và các điểm đòn bẩy chính có khả năng tác động đến nhiều lĩnh vực đã được xác định, gồm chất lượng và an toàn thực phẩm, sử dụng hóa chất nông nghiệp, lãng phí thực phẩm và quản lý nước. Phân tích được kỳ vọng góp phần vào hoạch định chính sách dựa trên bằng chứng tại Việt Nam nhằm thúc đẩy chế độ ăn bền vững hơn.

 https://cgspace.cgiar.org/handle/10568/107160

 

 

 

 

 

 

 

TIN KHÁC

Quyền lực và protein – thu hẹp “khoảng cách công bằng” vì chuyển đổi hệ thống lương thực thực phẩm

17-10-2024

Dịch chuyển protein hay chuyển đổi protein là việc giảm sản xuất và tiêu dùng thực phẩm có nguồn gốc động vật, tăng thực phẩm có nguồn gốc thực vật và protein thay thế trên phạm vi toàn cầu. Sự dịch chuyển này chủ yếu xuất phát từ nhu cầu giảm thiểu tác động của hệ thống lương thực thực phẩm đến các hệ thống xã hội – sinh thái.

Đánh giá cơ sở một phần hệ thống lương thực thực phẩm tại các địa bàn chuẩn ở Việt Nam

17-10-2024

Sử dụng dữ liệu thu thập từ một nghiên cứu cắt ngang tại các huyện/quận Mộc Châu, Đông Anh và Cầu Giấy, báo cáo nhằm làm rõ một số thành phần cụ thể của hệ thống lương thực thực phẩm địa phương tại Việt Nam theo lát cắt từ nông thôn đến đô thị, tập trung vào (i) chế độ ăn, (ii) tình trạng dinh dưỡng (nhân trắc), (iii) hành vi người tiêu dùng, (iv) môi trường thực phẩm và (v) dòng lưu chuyển thực phẩm. Kết quả được tóm tắt như sau:

Định hướng chính trị và quá trình chuyển đổi hệ thống lương thực thực phẩm: hướng dẫn từ một khung toàn diện

17-10-2024

Lời kêu gọi chuyển đổi hệ thống lương thực thực phẩm từ quỹ đạo thiếu bền vững hiện nay sang các kết quả mong muốn hơn – lành mạnh, bền vững, có khả năng chống chịu và công bằng – đã nhận được sự hưởng ứng chưa từng có thời gian gần đây, đặc biệt sau Hội nghị thượng đỉnh Liên hợp quốc về Hệ thống lương thực thực phẩm năm 2021.

Từ đường phố đến bàn ăn: Nghiên cứu điển hình về đồng kiến tạo từ dưới lên vì môi trường thực phẩm lành mạnh hơn tại Việt Nam và Nigeria

17-10-2024

Hệ thống lương thực thực phẩm hiện nay chưa bảo đảm công bằng, bền vững và kết quả sức khỏe tích cực, cho thấy nhu cầu cấp thiết phải chuyển đổi. Can thiệp vào môi trường thực phẩm có nhiều triển vọng đóng góp cho quá trình chuyển đổi cần thiết này.

Hồ sơ hệ thống lương thực thực phẩm: Mộc Châu, khu vực nông thôn – Việt Nam

17-10-2024

Hồ sơ hệ thống lương thực thực phẩm (FS) này nhằm cung cấp bản tóm lược về hệ thống lương thực thực phẩm của huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La – một khu vực nông thôn ở miền Bắc Việt Nam. Hồ sơ cung cấp cái nhìn tổng quan về các kết quả chính, các thành phần cấu thành và động lực của hệ thống lương thực thực phẩm.

Hồ sơ hệ thống lương thực thực phẩm: Đông Anh, khu vực ven đô – Việt Nam

17-10-2024

Hồ sơ hệ thống lương thực thực phẩm (FS) này nhằm cung cấp bản tóm lược về hệ thống lương thực thực phẩm của huyện Đông Anh, Hà Nội – một khu vực ven đô ở miền Bắc Việt Nam. Hồ sơ cung cấp cái nhìn tổng quan về các kết quả chính, các thành phần cấu thành và động lực của hệ thống lương thực thực phẩm.

Đánh giá cơ sở chính sách hệ thống lương thực thực phẩm – Báo cáo Việt Nam

17-10-2024

Đánh giá cơ sở chính sách này nhằm cung cấp bức tranh tổng quan về quan điểm, nhận thức của các nhà hoạch định chính sách và các chủ thể chính trong các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến hệ thống lương thực thực phẩm tại Việt Nam. Nghiên cứu đóng góp tại Việt Nam cho hợp phần trọng điểm Hệ thống lương thực thực phẩm vì chế độ ăn lành mạnh hơn thuộc Chương trình nghiên cứu CGIAR Nông nghiệp vì Dinh dưỡng và Sức khỏe (A4NH).

Chế độ ăn, lựa chọn thực phẩm và tác động môi trường trên lát cắt đô thị – nông thôn ở miền Bắc Việt Nam

17-10-2024

Trong nghiên cứu này, nhóm tác giả tìm hiểu mối liên hệ dinh dưỡng – thực phẩm – môi trường thay đổi như thế nào theo lát cắt nông thôn – đô thị và theo giới, cũng như ảnh hưởng đến chế độ ăn, lựa chọn thực phẩm và các tác động môi trường kéo theo. Nghiên cứu nhằm (1) mô tả các mô hình chế độ ăn cùng lượng phát thải khí nhà kính (GHGE) và lượng nước xanh sử dụng gắn với chế độ ăn, và (2) xem xét mối liên hệ giữa nguồn cung thực phẩm, nhận thức về lựa chọn thực phẩm và tác động môi trường của chế độ ăn tại ba huyện/quận có đặc điểm khác biệt (đô thị, ven đô và nông thôn) ở miền Bắc Việt Nam.

Xác định các lĩnh vực nghiên cứu trọng điểm vì chế độ ăn lành mạnh hơn và hệ thống lương thực thực phẩm bền vững tại Việt Nam

17-10-2024

Hệ thống lương thực thực phẩm Việt Nam đang chuyển đổi nhanh chóng, với những tác động quan trọng đến sức khỏe con người, môi trường và phát triển kinh tế. Nghèo đói đã giảm, chất lượng chế độ ăn và tình trạng thiếu dinh dưỡng được cải thiện đáng kể kể từ cuối giai đoạn Đổi mới (1986–1993) nhờ Việt Nam mở cửa nền kinh tế và mở rộng thương mại khu vực, toàn cầu.